ผลทางเศรษฐกิจและสังคมจากการปลูกผักปลอดสารพิษของเกษตรกร ตำบลบางเหรียง อำเภอควนเนียง จังหวัดสงขลา

Abstract

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา (1) ลักษณะทางสังคมและเศรษฐกิจของ เกษตรกรผู้ปลูกผักปลอดสารพิษ (2) สภาพทั่วไปของการปลูกผักปลอดสารพิษของเกษตรกร (3) ผลทางเศรษฐกิจและสังคมจากการปลูกผักปลอดสารพิษของเกษตรกร และ (4) ความพึงพอใจของ เกษตรกรต่อการปลูกผักปลอดสารพิษ ตําบลบางเหรียง อําเภอควนเนียง จังหวัดสงขลา รวบรวม ข้อมูลจากเกษตรกร จํานวน 67 ราย วิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา โดยใช้สถิติอย่างง่าย ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ และค่าเฉลี่ย ลักษณะทางสังคมและเศรษฐกิจของเกษตรกร ผลการศึกษาพบว่า เกษตรกรเป็นเพศชาย มากกว่าเพศหญิง และเกษตรกรมีอายุเฉลี่ย 43 ปี เกษตรกรนับถือศาสนาพุทธทั้งหมด ร้อยละ 58.20 มี สถานภาพสมรสแต่งงานและอยู่ด้วยกัน ร้อยละ 53.70 มีระดับการศึกษาอยู่ในระดับมัธยมศึกษาปีที่ 3 มี สมาชิกในครัวเรือนเฉลี่ย 3.65 คน สมาชิกในครัวเรือนที่ช่วยปลูกผักเฉลี่ย 3.41 คน เกษตรกรร้อยละ 41.80 ทําสวนผักเป็นอาชีพหลัก ร้อยละ 58.20 ทําสวนผักเป็นอาชีพรอง มีระยะเวลาที่เกษตรกรเข้าร่วม โครงการปลูกผักปลอดสารพิษเฉลี่ย 3.93 ปี เกษตรกรมีรายได้สุทธิรวมของครัวเรือน เฉลี่ย 23,194.03 บาทต่อเดือน และเกษตรกรมีรายจ่ายในครัวเรือนเฉลี่ย 17,044.78 บาทต่อเดือน สภาพทั่วไปของการปลูกผักปลอดสารพิษของเกษตรกร ผลการศึกษาพบว่า เกษตรกรมี พื้นที่ปลูกผักก่อนเข้าร่วมโครงการเฉลี่ย 2.78 ไร่ มีพื้นที่ถือครองทางการเกษตรและการใช้ที่ดินเฉลี่ย 7.31 ไร่ มีพื้นที่ถือครองเพื่อการปลูกผักเฉลี่ย 2.70 ไร่ เกษตรกรทุกรายปลูกผักบนพื้นที่ดินของ ตนเองทั้งหมด เกษตรกรมีประสบการณ์ในการปลูกผักเฉลี่ย 12.70 ปี มีประสบการณ์ในการปลูกผัก ปลอดสารพิษเฉลี่ย 8.63 ปี เกษตรกรทุกรายตัดสินใจเข้าร่วมโครงการ เนื่องจากได้รับการช่วยเหลือ ด้านปัจจัยการผลิตและแหล่งจําหน่ายผักปลอดสารพิษ ร้อยละ 61.20 ชนิดของผักที่ปลูกใน 1 ปี เกษตรกรส่วนใหญ่จะปลูกต้นหอม ผักชี เกษตรกรทุกรายใช้ปุ๋ยอินทรีย์ ในการปลูกผักปลอดสารพิษ และได้ประสบปัญหาโรคผัก ร้อยละ 88.10 ประสบปัญหาโรคใบกรอบ เกษตรกรทุกรายกําจัดโรค พืชด้วยสมุนไพร ปัญหาที่เกษตรกรได้ประสบ คือ ขั้นตอนการปลูกและดูแลรักษามากกว่าผัก ธรรมดาและมีต้นทุนการผลิตสูง เกษตรกรทุกรายได้เข้าร่วมกิจกรรมการอบรมให้ความรู้ที่ อบต. จัด ให้ นอกจากนี้มีหน่วยงานอื่นมาให้ความรู้เกี่ยวกับการปลูกผักปลอดสารพิษ ผลทางเศรษฐกิจและสังคมจากการปลูกผักปลอดสารพิษของเกษตรกร ผลการศึกษาพบว่า เกษตรกรมีรายได้รวมจากการปลูกผักก่อนข้าร่วมโครงการเฉลี่ย 16,910.45 บาทต่อเดือน และมีรายได้รวม หลังเข้าร่วมโครงการเฉลี่ย 21,462.69 บาทต่อเดือน มีค่าใช้จ่ายสิ้นเปลืองในการปลูกผักก่อนเข้าร่วม โครงการเฉลี่ย 8,597.01 บาทต่อเดือน และมีค่าใช้จ่ายสิ้นเปลืองหลังเข้าร่วมโครงการเฉลี่ย 5,880.60 บาท ต่อเดือน มีเงินออมก่อนเข้าร่วมโครงการเฉลี่ย 2,132.84 บาทต่อเดือน และมีเงินออมหลังเข้าร่วมโครงการ เฉลี่ย 2,902,99 บาทต่อเดือน ร้อยละ 61.20 ออมเงินกับกลุ่มออมทรัพย์ เกษตรกรมีหนี้สินรวมก่อนเข้า ร่วมโครงการเฉลี่ย 28,014.93 บาท และมีหนี้สินรวมหลังเข้าร่วมโครงการเฉลี่ย 17,522.39 บาท ร้อยละ 49.30 กู้เงินจากสหกรณ์การเกษตร เกษตรกรทุกรายมีความเห็นว่าเมื่อเข้าร่วมโครงการความสัมพันธ์ของ คนในครอบครัวดีขึ้น เกษตรกรเห็นด้วยกับการเข้าร่วมโครงการปลูกผักปลอดสารพิษกับ อบต. ทั้งหมด และมีการดํารงชีวิตหลังเข้าร่วมโครงการปลูกสารพิษกับ อบต. เป็นในทางที่ดีขึ้นทุกราย และเกษตรกร ทุกรายเห็นด้วยกับข้อดีของการเข้าร่วมโครงการปลูกผักปลอดสารพิษกับ อบต. ความพึงพอใจของเกษตรกรต่อการปลูกผักปลอดสารพิษ ผลการศึกษาพบว่า ด้านการ บริหารงานของ อบต. ในภาพรวมอยู่ในระดับพึงพอใจมาก โดยมีคะแนนเฉลี่ย 4.32 ความพึงพอใจ ด้านอาชีพของเกษตรกรเองในภาพรวมอยู่ในระดับพึงพอใจมาก โดยมีคะแนนเฉลี่ยเท่ากับ 4.42 และ ความพึงพอใจด้านวิถีชีวิตเกษตรกรและชุมชนของเกษตรกรเองในภาพรวมอยู่ในระดับพึงพอใจมาก โดยมีคะแนนเฉลี่ยเท่ากับ 4.44This study aimed to examine (1) the social and economic feature of the farmers growing chemical-free vegetables, (2) the general condition of chemical-free vegetable production of the farmers, (3) the social and economic benefits from chemical-free vegetable production of the farmers, and (4) the farmers' satisfaction toward chemical-free vegetable production in Bang Riang Subdistrict, Khuan Niang District, Songkhla Province. The data was collected from 67 farmers; in addition, the data was analyzed by the descriptive statistics such as frequency, percentage and mean. The social and economic characteristics of the farmers are described as details. The farmers are more males than females, 43 years old on average and Buddhists. The farmers, 58.20%, are married and living as couples. Half of the farmers, 53.70%, are educated in middle school level. The household members are 3.65 people; in addition, 3.41 members help grow vegetables. The farmers, 41.80%, grow vegetables as their main occupation. The farmers, 58.20%, grow vegetable as secondary occupation. The period of farmers' participation regarding chemical-free vegetable project is 3.93 years. The average net incomes are 23,194.03 baht/month while the average household expenditures are 17,044.78 baht/month. The general condition of the farmers' chemical-free vegetable production is described as follows. The farmers allocate 2.78 rais on average for vegetable production before the project participation. The agricultural land ownership and current land use are 7.31 rais on average. The land ownership for vegetable production is 2.70 rais on average. All farmers grow vegetables on their own land. The farmers have experienced in vegetable production for 12.70 years while their experience in chemical-free vegetable production is 8.63 years on average. All farmers make their decision to participate in the project because they are supported with production factors and distribution sources for chemical-free vegetables, 61.20%. During a year of production crop, most of the farmers grow onion and parsley. All farmers apply organic fertilizers for chemical-free vegetable production. The farmers encounter vegetable diseases; in addition, 88.10% of them face angular leaf spot, which leads to crispy leaf. All farmers control plant diseases with herbs. The problems, which the farmers have experienced, are described as details. The production and treatment procedures for chemical-free vegetables are more complicated than normal vegetable production and the production cost is high. All farmers participate in the training activity organized by Subdistrict Administrative Organization (SAO). Furthermore, the other agencies provide further knowledge concerning chemical-free vegetable production. The social and economic benefits from chemical-free vegetable production of the farmers revealed as details. The farmers' total incomes from vegetable production before the project participation are 16,910.45 baht per month while the total incomes after the project participation are 21,462.69 baht per month. The farmers' expenditures in vegetable production before the project participation are 8,597.01 baht per month while the expenditures after the project participation are 5,880.60 baht per month. The savings before the project participation are 2,132.84 baht per month while the savings after the project participation are 2,902.99 baht per month. The majorities, 61.20%, implement their savings with the saving group. The farmers' total liabilities before the project participation are 28,014.93 baht while total liabilities after the project participation are 17,522.39 baht. The farmers, 49.30%, are financed by the agricultural cooperatives. All farmers agree that the relationship among household members becomes better once they participate in the project. The farmers totally agree with the participation in chemical- free vegetable production organized by SAO. The farmers' living condition after the project participation organized by SAO is well improved. In addition, all farmers agree with the advantage of the project participation.